Chúng tôi rời Thị trấn Giắt về quê trong gió chiều se lạnh.Quyến từ Sài Gòn vừa về thăm ông chú bệnh vừa về thăm cảnh cũ người xưa !Người xưa đã xa vắng cảnh cũ cũng chẳng còn ...Chúng tôi loay hoay mãi ,hỏi đôi ba người rồi cũng vào được chỗ cần đến .Gặp ngay Sơn con anh Tiến ở Làng .Sơn hồ hởi chào chúng tôi,và dẫn ngay ra miếu .Vừa đi Sơn vừa khoe :trước chỉ còn nền cháu tôn tạo lại đấy chú ạ .Cháu theo mãi có quý tử đây chú .Sơn chỉ vào cậu bé cỡ học lớp 2 .Trước miếu có cây vạn tuế và cây trúc ...Chúng tôi chụp ảnh làm kỷ niệm ...Miếu này ngày xưa thiêng lắm ,có rắn thần hiển linh .Chả thế mà ở xóm này có hơn chục nóc nhà với 2 họ Đàm và Hà .Họ Đàm làm ăn phát đạt ,họ Hà học giỏi .Làng Hào xưa có mây người đi lính tây ở đây có ông bếp Sắc .Ông có 2 vợ .bà cả có một cậu con trai làm đến viện phó viện kiểm sát Tỉnh .bà 2 có những 3 con trai ...nhưng rồi ,không ai học hết chữ ngờ !...Điều đó sẽ viết sau...
Hồi ấy ở Thanh hóa có phong trào học tập Định công ,để tiến lên cnxh ,ăn chung ,làm chung .Tóm lại cứ nghiw thiên đường sắp đến ...Ông bí thư xã vốn là nhân viên hợp tác xã mua bán dẫn một đoàn tùy tùng sang học tập theo chỉ thị của trên .Cậu bí thư đoàn dịp ấy chơi gái làm cho con người ta băng huyết ,ồn ào cả lên một dạo.../.Sau khi tham quan về ,phủ lăng là xóm di dời đầu tiên lên xóm trên .Giá không có chuyện ấy ,làng Hào bây giờ cũng khác và số phận của những con người ấy chắc cũng khác .
Nhà ông bếp hai đứa con đang ăn nên làm ra đổ bệnh hiểm nghèo và ra đi tức tưởi ..Cậu cả giờ cũng không về với vợ vì khi làm quan chức bồ bịch...Ngay cả thằng cu con ở trước nhà tôi cũng mắc chứng tâm thần ...
Nó ăn cắp của nhà tôi nhiều thứ ,nhưng tiếc nhất là mấy cay cảnh...
Chúng tôi rời miếu ,nhìn về phía bãi Vũng nơi xưa chăn bò ,leo đu,đánh khăng ...bãi Vũng giờ chẳng có đường vào .Dòng sông Hào đã cạn ...Làng Hào bao nhiêu đình ,chùa ,miếu phủ bị xóa sạch .Tiếc nhất là Đình Rồng uy nghi ,nơi ấy đã thay bằng nghĩa trang...
...Cánh đồng làng trong gió chiều se lạnh ,lòng chúng tôi trào dâng một niềm bâng khuâng nuối tiếc !...Giá như ...
