ĐÌNH LÀNG MỘT THUỞ !

Qua đình ngả nón trông đình
Đình bao nhiêu ngói thương mình bấy nhiêu .
Ngỡ như người con gái trong câu ca dao này thương người tình có giới hạn với số ngói trên mái đình .Nhầm đấy !Nên nhớ đình làng thường được làm ở nơi Trung tâm làng ,nơi cao nhất ,hướng có lợi cho làng ,hợp phong thủy .Thường là trước đình có dòng sông ,hay ao Hồ ,Sơn thủy hữu tình .Hướng không hợp nhất quyết không thể xây đình .Toét mắt bởi tại hướng đình ...
Đình là hồn của làng Việt nơi thờ thành Hoàng làng ,nơi hội tụ của làng nên người con gái không ngày nào không thể không đi qua và cứ hết ngày này ,ngày khác đếm ngói trên mái đình ... Tình yêu vô hạn vô hồi của cô đối với người yêu cứ ngày này ,tháng khác ,khắc khoải sầu thương bao nhiêu ...bấy nhiêu .Đếm làm sao hết được...
Thật là buồn tiếc cho làng quê ,giờ : chẳng còn một mái đình
Để mình đếm ngói cho tình nặng thêm .
Làng Hào vốn vùng quê có nhiều đình chùa miếu phủ ,đến giờ chẳng còn gì .Nhớ lắm đình rồng ở trước sông nhà Lê .Phía trước là cây bàng tỏa bóng những trưa hè nắng nóng .Bên trái là cây Đa xoè tán rộng ,với tiếng kẽo kẹt khi gió lùa ...những đêm chơi ,trẻ nhỏ ù té chạy vì tiếng cú rúc ,những ánh sáng lập loè .Đình rồng có 2 cửa phụ : trái ,phải .Giữa cửa lớn có khung gỗ ,cánh cửa đóng kín không vào bên trong .5 gian đình lộng lẫy được 2 thôn Phú ,Mỹ hào lo dựng .Nhận kích thước của làng về ,mỗi thôn hì hức sửa soạn ,cho kịp ngày cất ...Đình làng Trang trí theo kiểu : Long li quy Phượng .
Trên nóc là hai con rồng chầu nguyệt : lưỡng Long chầu nguyệt .Hai con rông nằm dài trên nóc ,giữa là vâng trăng .vào trong đình những cột to mà người lớn 2 người vòng ôm mới khít .Dưới cột là những tảng đá .Bên trong những gian chính là con sư tử chạm trổ .Các góc là những con Phượng đang tung cánh ...sâu trong có lung cung mà phía sau là chùa với sân đầy những cây Hoa đại .
Thời kháng Pháp ,đình là nơi để học hành ,Trường sư phạm Trần Phú .Tại đây đã có đám cưới của một giáo viên : ông Hoàng Tiến Hành với cô Nguyễn thị Viên .Có lần họ đưa cả đoàn hàng binh Pháp về ở trong đình...Sau này ,mình cũng học ở đây ,ông Lai ,người Xuân thành thọ Xuân làm hiệu trưởng .Cuối năm học ,khen thưởng cũng được vài quyển sách viết về đồn điền cao su ...
Thế mà giờ đình đã không còn ...Bây giờ có hàng 100 tỉ chắc cũng chịu .Quyền Bính giao cho con người ít học ,bóc ngắn cắn dài ,họ đã phá đình để chia sẻ về các đội sản xuất làm nhà họp ...Thật tiếc cho làng !...Nơi đình làng giờ xây cất nghĩa Trang ,nghỉ mà ngán ngẩm .Đình là nơi hội tụ những người sống ,giờ lại Hương khói những người chết .Làng Hào sao mà cất mình lên được